Leszek Dawid: reżyser, który oddał głos Paktofonice
Leszek Dawid to reżyser, którego nazwisko wielu widzów kojarzy przede wszystkim z „Jesteś Bogiem”, filmem o Paktofonice, który w 2012 roku poruszył całe pokolenie. Zanim jednak opowiedział o Magiku, Rahimie i Fokusie, pokazał w „Ki” bohaterkę, której trudno nie zapamiętać. Jeśli chcesz zrozumieć, za co ludzie cenią jego kino, zacznij właśnie tutaj.
Kino Leszka Dawida ma w sobie coś, czego w polskim filmie często brakuje: ciekawość ludzi takich, jacy są naprawdę. Bez wygładzania, bez moralizowania, bez wyciskania łez na siłę. Jego bohaterowie bywają irytujący, zagubieni, uparci, a mimo to chcesz z nimi zostać do końca. To reżyser, który lubi patrzeć z bliska, słuchać, jak ktoś mówi, i łapać moment, w którym postać przestaje grać przed światem.
Nie znajdziesz tu pełnej filmografii z każdą pozycją i datą. Skupiamy się na dwóch filmach, które najmocniej określają jego styl i od których najlepiej zacząć przygodę z jego twórczością. Jeśli po seansie zostanie ci ochota na więcej, będziesz już wiedzieć, czego szukać.
„Ki” (2011): portret, który nie prosi o sympatię
„Ki” to opowieść o młodej matce, która żyje po swojemu i kompletnie nie mieści się w schematach. Tytułową bohaterkę zagrała Roma Gąsiorowska i jest to rola, o której mówi się do dziś. Ki bywa egoistyczna, chaotyczna, czasem wręcz nie do zniesienia, a jednocześnie ma w sobie energię i wolność, której trochę jej zazdrościsz.
Największa siła tego filmu tkwi w tym, że Dawid nie mówi ci, co masz o niej myśleć. Nie ocenia jej i nie usprawiedliwia. Zostawia cię z pytaniem, czy to ona nie pasuje do świata, czy świat jest za ciasny dla ludzi takich jak ona. To kameralne, żywe kino obyczajowe, które świetnie sprawdzi się, jeśli lubisz filmy o charakterach, a nie o wielkich zwrotach akcji.
„Jesteś Bogiem” (2012): film, który wyszedł poza kino
Tu nie ma co owijać w bawełnę: „Jesteś Bogiem” to tytuł, dzięki któremu o Leszku Dawidzie usłyszała cała Polska. Film opowiada historię Paktofoniki, katowickiej grupy hiphopowej, i jej członków: Magika, Rahima i Fokusa. W głównych rolach zobaczysz Marcina Kowalczyka jako Magika, Dawida Ogrodnika jako Rahima i Tomasza Schuchardta jako Fokusa. Dla wszystkich trzech aktorów był to mocny moment w karierze.
Co sprawia, że ten film tak działa? Dawid nie robi z niego laurki ani pomnika. Pokazuje chłopaków ze śląskiego blokowiska, którzy mają talent, ambicję i zero pewności, czy ktokolwiek ich wysłucha. Muzyka jest tu sercem opowieści, ale równie ważne są przyjaźń, rozczarowania i to, jak ciężko bywa utrzymać się na nogach, kiedy w głowie robi się za głośno. Historia Magika jest powszechnie znana, więc film nie gra zaskoczeniem. Gra emocją i tym, jak blisko bohaterów pozwala ci podejść.
Jeśli nigdy nie słuchałeś polskiego hip-hopu z przełomu lat 90. i 2000., nic straconego. To film o ludziach, nie o gatunku muzycznym. A jeśli Paktofonika to twoja młodość, przygotuj się na seans, który zostanie z tobą na długo.
Co łączy oba filmy?
Na pierwszy rzut oka „Ki” i „Jesteś Bogiem” to zupełnie różne światy. Z jednej strony warszawska obyczajówka o kobiecie, która nie chce dorosnąć według cudzych reguł. Z drugiej śląska opowieść o muzyce, ambicjach i cenie, jaką płaci się za wrażliwość. A jednak wspólny mianownik jest wyraźny: bohaterowie, którzy nie pasują do otoczenia, i reżyser, który zamiast ich poprawiać, próbuje ich zrozumieć.
Dawid świetnie prowadzi aktorów. W obu filmach to właśnie kreacje są tym, co pamiętasz najdłużej. Gąsiorowska w „Ki”, Kowalczyk, Ogrodnik i Schuchardt w „Jesteś Bogiem” grają tak, że zapominasz o kamerze. To znak rozpoznawczy reżysera, który bardziej ufa ludziom niż efektom.
Od czego zacząć?
Jeśli masz ochotę na coś mocnego, z muzyką i emocjami na pełnej głośności, wybierz „Jesteś Bogiem”. To najlepsze wejście w twórczość Dawida i film, o którym łatwo potem rozmawiać ze znajomymi. Jeśli wolisz kino kameralne, bardziej przewrotne i niewygodne, sięgnij po „Ki”. Najlepiej obejrzyj oba po kolei, bo wtedy wyraźnie widać, jak konsekwentny jest to twórca.
Jedna rada na koniec tej części: nie oglądaj tych filmów w tle, przy telefonie. Oba wymagają uwagi, ale odwdzięczają się z nawiązką.
Najczęstsze pytania
Kim jest Leszek Dawid?
Leszek Dawid to polski reżyser filmowy, znany przede wszystkim z filmów „Ki” (2011) i „Jesteś Bogiem” (2012).
Jaki film o Paktofonice wyreżyserował Leszek Dawid?
To „Jesteś Bogiem” z 2012 roku, opowieść o katowickiej grupie hiphopowej Paktofonika i jej członkach: Magiku, Rahimie i Fokusie.
Kto zagrał w filmie „Jesteś Bogiem”?
Marcin Kowalczyk wcielił się w Magika, Dawid Ogrodnik w Rahima, a Tomasz Schuchardt w Fokusa.
Kto gra główną rolę w „Ki” Leszka Dawida?
Tytułową bohaterkę, młodą matkę żyjącą po swojemu, zagrała Roma Gąsiorowska.
Od którego filmu Leszka Dawida zacząć?
Najprościej od „Jesteś Bogiem”, bo to jego najbardziej znany film. Jeśli wolisz kameralne kino obyczajowe, wybierz „Ki”.
Dlaczego kino Leszka Dawida wciąż tak mocno działa?
Bo nie udaje. Leszek Dawid opowiada o ludziach, którzy szukają swojego miejsca, i robi to bez pouczania, za to z ogromną uważnością. „Jesteś Bogiem” po latach wciąż wywołuje dyskusje, a „Ki” nadal dzieli widzów na tych, którzy bohaterkę kochają, i tych, którzy mają ochotę nią potrząsnąć. To najlepszy dowód, że te filmy żyją.
Dostępność w serwisach streamingowych w Polsce często się zmienia, dlatego przed seansem sprawdź aktualną ofertę w legalnych serwisach, na przykład przez JustWatch. A potem zgaś światło, wycisz telefon i daj się wciągnąć. Jeśli lubisz kino, w którym liczą się ludzie, a nie fajerwerki, Leszek Dawid to nazwisko, które warto mieć na swojej liście.