Raya en de Laatste Draak recensie: Disney over vertrouwen in plaats van prinsessen
Er zijn Disneyfilms waar kinderen dol op zijn en die ouders vooral uitzitten, en er zijn films waarbij je als volwassene ineens merkt dat je op het puntje van de bank zit. Raya en de Laatste Draak hoort bij die tweede groep, ook al is de film niet foutloos. Jaren na de release in 2021 heb ik hem opnieuw bekeken, en nog steeds vind ik dit een van de moedigste avonturen van de studio, met een verrassend volwassen thema.
Een spectaculair fantasy-avontuur met hart over hoe moeilijk vertrouwen is, dat door soms doorgeslagen humor en een overvol tempo net geen klassieker wordt.
Filmgegevens
| Original | Raya and the Last Dragon |
|---|---|
| Regie | Don Hall, Carlos López Estrada |
| Cast | Kelly Marie Tran, Awkwafina, Gemma Chan, Alan Tudyk, Izaac Wang, Benedict Wong |
| Genre | Animatiefilms, Actiefilms, Avonturenfilms, Fantasyfilms, Familiefilms |
| Speelduur | 107 min |
| Land | Amerikaanse films |
Kumandra, waar ooit alles één was
Het uitgangspunt is sprookjesachtig, maar nergens kinderachtig. In het land Kumandra leefden mensen en draken ooit in harmonie naast elkaar. Toen dook er een kwaadaardige kracht op en offerden de draken zichzelf op om de mensheid te redden. Een prachtig gebaar, alleen leidde de dankbaarheid niet tot eenheid: het land viel uiteen en de volken raakten verdeeld.
Vijfhonderd jaar later keert het kwaad terug, en het is aan Raya, een eenzame strijder, om de legendarische laatste draak te vinden. Meer hoef je vooraf niet te weten, de rest laat ik graag aan de film over. Wat wel belangrijk is: dit is niet het bekende verhaal van een meisje dat zichzelf en de liefde vindt. Hier staat de hereniging van een hele wereld op het spel, en wat het nog interessanter maakt, de vraag is niet wie de sterkste is, maar wie je kunt vertrouwen.
Voor mij is dat de grootste kracht van de film. Disney bouwt vaak op een helder conflict tussen goed en kwaad, maar hier zijn verdeeldheid, achterdocht en gekrenktheid de echte tegenstanders. Voor een familiefilm is dat een opvallend volwassen gedachte, en ook kinderen pikken hem moeiteloos op.
Raya is geen prinses, en dat is maar goed ook
Raya is een vechter. Ze zingt niet tegen de maan en verlangt niet naar de wereld buiten de paleismuren. Ze doet gewoon wat er moet gebeuren, met zwaard in de hand, onder het stof en met op elkaar geklemde kaken. De stem van Kelly Marie Tran brengt precies die hardheid over, en daaronder hoor je de vermoeidheid en de wond die Raya zo gesloten maken. Veel mensen kennen Tran uit de nieuwste Star Wars-trilogie, en hier krijgt ze eindelijk een rol waarin ze echt kan laten zien wat ze kan.
Het slimste idee van de film is dat het wantrouwen van de hoofdpersoon geen schattig klein foutje is, maar een echt obstakel. Raya is lang niet altijd sympathiek, en dat is prima. Een personage dat moet leren vertrouwen wordt pas geloofwaardig als je ziet hoe moeilijk het haar valt.
Awkwafina en de rest: een luidruchtig, kleurrijk gezelschap
Awkwafina is als de stem van Sisu de motor van de film. Die hese, snelle, ietwat chaotische komische energie is helemaal van haarzelf, en daar zullen de meningen over verdeeld zijn: de een wordt er compleet door ingepakt, de ander vindt het na een tijdje te veel. Ik zit er zo'n beetje tussenin. Op haar best brengt Sisu warmte in Raya's hardheid, op zwakkere momenten voelt het alsof er een stand-upact in een epos is beland.
Gemma Chan vormt als Namaari het tegenwicht, en dat is een goede keuze: koel en afgemeten, maar je voelt dat ook zij meer lagen heeft. Daniel Dae Kim zet als Benja, Raya's vader, in korte tijd een sterk personage neer. In de bijrollen zitten verder Benedict Wong (Tong), Izaac Wang (Boun) en Thalia Tran (Little Noi), die samen het bonte groepje vormen dat zich onderweg rond Raya verzamelt.
Een speciale vermelding voor Alan Tudyk, die Tuk Tuk zijn stem geeft. Tudyk is een vaste gast in Disneys animatiefilms en laat ook hier zien dat je met minimale middelen een personage kunt neerzetten. Tuk Tuk wordt gegarandeerd de lieveling van de kinderen.
Don Hall en Carlos López Estrada: beelden waar je mond van openvalt
Het regisseursduo Don Hall en Carlos López Estrada heeft een ongelooflijk rijke wereld neergezet. Hall stond eerder ook achter Big Hero 6 en Vaiana, en dat merk je: hij weet hoe je een avonturenfilm zo opbouwt dat elke locatie iets nieuws toevoegt.
Mijn score voor het beeld is niet voor niets een tien. Het water, het licht, de texturen en het eigen kleurenpalet van elke regio zijn allemaal van topniveau. De choreografie van de gevechten is verrassend dynamisch voor een animatiefilm en doet eerder denken aan het ritme van een vechtsportfilm dan aan het gebruikelijke Disney-geharrewar. Voor de allerkleinsten kan een enkel moment wel iets te spannend zijn.
Ook de muziek is sterk: episch en passend bij het avontuur. Wat ontbreekt is dat ene meezingnummer dat kinderen wekenlang blijven neuriën. Dat is geen fout maar eerder een bewuste keuze, dit is immers geen musical, maar wie een Frozen-achtige ervaring verwacht, zal er misschien even aan moeten wennen.
Waar de draak struikelt
Een speelduur van 107 minuten klinkt redelijk, maar de film wil er enorm veel in proppen. Meerdere locaties, meerdere bijpersonages, een serieuze mythologie en een emotionele boog, en dat allemaal in een tempo dat soms meer op rennen lijkt dan op reizen. Een paar personages die interessanter hadden kunnen zijn, blijven daardoor niet meer dan een afgevinkte tussenstop.
Het tweede probleem is de toon. De beste momenten van de film zijn de stille, de zware, waarin het over vertrouwen en verlies gaat. Die worden alleen vaak onderbroken door een grap vol moderne straattaal, waardoor je even uit de wereld wordt getrokken. Ik snap dat de kinderen ook vermaakt moeten worden, maar iets meer lef om serieus te blijven had de film goed gedaan.
- Wat werkt: het thema vertrouwen, het personage Raya, de beelden, de actie.
- Wat minder werkt: doorgeslagen humor, een overvol middenstuk, het ontbreken van een memorabel nummer.
Voor wie raden we hem aan?
- Iets voor jou als: Voor iedereen die van spectaculaire fantasy-avonturen houdt, en voor gezinnen die zoeken naar een Disneyfilm met een wat serieuzere boodschap, waarbij ook de ouders zich niet vervelen.
- Sla hem liever over als: Wie fan is van de klassieke Disneysprookjes met liedjes, of slecht tegen snelle, grappenmakende bijfiguren kan, zal er minder van genieten.
Vind je dit leuk, bekijk dan ook: Vaiana (2016), Hoe Tem Je een Draak (2010), Mulan (1998), Kubo and the Two Strings (2016), Big Hero 6 (2014)
Veelgestelde vragen
Wanneer is Raya en de Laatste Draak uitgekomen?
De film kwam uit in 2021.
Hoe lang duurt Raya en de Laatste Draak?
De film heeft een speelduur van 107 minuten.
Waar gaat Raya en de Laatste Draak over?
In Kumandra offerden de draken zich ooit op voor de mensheid, maar 500 jaar later keert het kwaad terug. Raya moet de laatste draak opsporen, die het verdeelde land weer kan verenigen.
Wie spelen er mee in Raya en de Laatste Draak?
In de originele versie zijn onder anderen de stemmen te horen van Kelly Marie Tran (Raya), Awkwafina (Sisu), Gemma Chan (Namaari), Alan Tudyk (Tuk Tuk) en Daniel Dae Kim (Benja).
Wie regisseerde Raya en de Laatste Draak?
De film werd geregisseerd door Don Hall en Carlos López Estrada.
Is Raya's avontuur vandaag nog de moeite waard?
Ja, en niet alleen voor de kinderen. Raya en de Laatste Draak is niet Disneys meest afgeronde film, maar wel een van de moedigste: het gebeurt zelden dat een familiefilm durft te zeggen dat onze grootste vijand ons eigen wantrouwen is. De beelden zijn nog altijd adembenemend, het duo Kelly Marie Tran en Awkwafina werkt, en als je de soms doorgeslagen humor voor lief neemt, krijg je een warm en gedenkwaardig avontuur. Voor een filmavond met het gezin raad ik hem van harte aan, en wie hem tot nu toe heeft overgeslagen omdat het 'gewoon weer een Disney' leek: geef hem alsnog een kans.