Tony recensie: hete keuken, rauwe begin, Bourdain voordat hij Bourdain werd
Voordat Anthony Bourdain de beroemdste reizende kok ter wereld werd, was hij gewoon een jongen van negentien die op de verkeerde plek op het verkeerde moment belandde. Of eigenlijk op precies de goede plek. Matt Johnson vertelt in zijn film over die ene zomer, en hij hakt er geen standbeeld van. Hij laat een verwarde, hongerige, sprankelende jongeman zien. Tony is niet het meest perfecte gerecht op de kaart, maar wel eentje waar je nog dagen aan terugdenkt.
Een chaotisch, grappig en verrassend ontroerend origineverhaal dat Dominic Sessa op zijn schouders draagt, en dat de geest van Bourdain beter begrijpt dan de meeste eerbetonen.
Filmgegevens
| Regie | Matt Johnson |
|---|---|
| Cast | Dominic Sessa, Antonio Banderas, Emilia Jones, Leo Woodall, Stavros Halkias |
| Genre | Komedies, Filmdrama's |
| Speelduur | 106 min |
| Land | Amerikaanse films |
Eén zomer in Provincetown die alles bepaalde
Het uitgangspunt is simpel, en juist daarom werkt het. De 19-jarige Anthony Bourdain reist naar Provincetown en rolt daar toevallig in de chaotische wereld van een restaurantkeuken. Geen groot plan, geen roeping, geen heilige missie. Alleen een jongen die ergens terechtkomt waar sissende pannen en gevloek het ritme bepalen. Die zomer verandert zijn leven voorgoed en legt de basis voor alles wat daarna komt.
Wie Bourdain kent, weet hoeveel gewicht dat startpunt heeft. Hij was de man die met Kitchen Confidential de vuile, bezwete, door adrenaline aangedreven werkelijkheid van professionele keukens op straat gooide, en die later op tv de wereld rondreisde alsof elk bord een deur naar een ander leven was. De film wil niet dat kant-en-klare, charismatische figuur laten zien, maar het moment waarop nog niets vastlag. Een slimme keuze.
Ik blijf spoilervrij: over de concrete gebeurtenissen verklap ik niet meer dan de film zelf in zijn beschrijving doet, want de lol van het ontdekken telt hier echt.
Dominic Sessa, de jongen die opviel, krijgt nu de hoofdrol
De naam Dominic Sessa ken je waarschijnlijk sinds The Holdovers, waarin hij naast Paul Giamatti zo naturel speelde dat je bijna dacht in een documentaire te zitten. Precies die rauwe, ongekunstelde aanwezigheid heb je nodig voor een jonge Bourdain. Sessa imiteert niet en maakt er geen karikatuur van. Hij zet een rusteloze, wat brutale, wat verloren jongeman neer in wie al iets ligt te smeulen.
Het grootste compliment dat ik kan geven: ik lette niet op hoeveel hij op Bourdain lijkt, maar op wat het personage voelt. Bij een film die op een echt leven is gebaseerd is dat een zeldzaam succes, en wat mij betreft bewijst Sessa hier definitief dat hij geen eendagsvlieg is.
Banderas en de rest: een sterke bijcast
Alleen al de aanwezigheid van Antonio Banderas tilt de film op. De laatste jaren kiest hij steeds gedurfdere, zelfspottende rollen, en het staat hem goed dat hij niet meer de romantische held speelt maar de markante, zwaardere figuren. Hij krijgt hier precies genoeg ruimte om van elke scène een kruiderij te maken, niet het hoofdgerecht.
Emilia Jones, bekend van CODA, is een gevoelige, nuchtere actrice, en het doet de film goed dat er tussen al dat testosteron en keukenlawaai iemand is die het tempo even terugschroeft. Leo Woodall is sinds het tweede seizoen van The White Lotus een van de meest gevraagde jonge Britse gezichten, en zijn losheid werkt ook hier. Stand-upcomedian Stavros Halkias brengt het timinggevoel mee zonder welke een keukenkomedie gewoon niet zou ademen.
De grootste kracht van de cast is dat ze samen geloofwaardig zijn. Je hebt echt het gevoel dat deze mensen al maanden op elkaars tenen staan in een kleine, bloedhete ruimte.
Matt Johnson, een regisseur die dol is op chaotische realiteit
Matt Johnson is niet het type regisseur dat een steriele, glanzende biopic aflevert. Met BlackBerry liet hij zien dat hij van een ogenschijnlijk droog zakenverhaal een zenuwslopende, grappige, menselijke film kan maken, met figuren die feilbaar en belachelijk zijn en voor wie je toch duimt. In eerder werk zoals The Dirties was die handheld, bijna documentaire stijl zijn handelsmerk.
In een film die zich in een restaurantkeuken afspeelt is die aanpak goud waard. Een keuken is sowieso chaos, en Johnson voelt duidelijk geen behoefte om daar orde in te scheppen. De regie is druk en energiek, soms misschien wat te versnipperd, maar dat is eerder stijl dan fout. Het past precies bij Bourdain, die nooit een liefhebber was van een keurig, afgemeten leven.
Wat werkt er, en waar brandt de saus een beetje aan?
Wat heel goed werkt:
- De sfeer. De film snapt waarom de keuken zo aantrekkelijk is: het teamgevoel, de druk, de spanning en die vreemde vrijheid die alleen kent wie zelf ooit in zo'n zaak heeft gewerkt.
- De humor. De mix van komedie en drama voelt niet geforceerd. Je lacht echt, en de grappen maken de serieuzere momenten niet kapot.
- Respect zonder verafgoding. We krijgen geen heiligenplaatje maar een mens, en ik denk dat Bourdain precies dat gewild zou hebben.
Waar het zwakker is:
- De dramaturgie. De vloek van elk origineverhaal is dat we weten waar de hoofdpersoon uitkomt, dus de spanning zit eerder in losse momenten dan in de grote boog. In 106 minuten wordt het nergens traag, maar soms merk je dat de film vooral uit sfeerbeelden is opgebouwd.
- De schaduw. Wie weet hoe het later met Bourdain afliep, proeft ook bij de luchtige momenten een bittere nasmaak. Dat is niet per se een fout, maar niet iedereen zal die dubbelheid kunnen waarderen.
De keukenwereld is hier allesbehalve gezinsvriendelijk, en de film doet ook geen moeite om dat te verbloemen. Dat is de prijs van geloofwaardigheid, en die is het waard.
Voor wie raden we hem aan?
- Iets voor jou als: Voor fans van Bourdain, voor iedereen die ooit in de horeca heeft gewerkt, en voor wie genoot van The Holdovers of BlackBerry. Hou je van rauwe, menselijke drama's met een flinke snuf humor, dan is dit jouw film.
- Sla hem liever over als: Wie een glanzende, gladde, klassieke biopic verwacht, of met de kinderen een luchtige kookkomedie wil kijken, komt bedrogen uit. Dit is een film voor volwassenen, en dat meent hij ook.
Vind je dit leuk, bekijk dan ook: The Holdovers (2023), BlackBerry (2023), Ratatouille (2007), Roadrunner: A Film About Anthony Bourdain (2021)
Veelgestelde vragen
Waar gaat Tony over?
De 19-jarige Anthony Bourdain reist naar Provincetown en belandt toevallig in de chaotische wereld van een restaurantkeuken. Die zomer verandert zijn leven voorgoed en bepaalt zijn toekomst.
Hoe lang duurt de film?
Tony duurt 106 minuten.
Kun je Tony met kinderen kijken?
Liever niet. De keukenwereld wordt rauw en volwassen neergezet, met veel gevloek en weinig gezinsvriendelijks.
Wie regisseerde de film en wie spelen erin?
De regie is in handen van Matt Johnson. De hoofdrollen worden gespeeld door Dominic Sessa, Antonio Banderas, Emilia Jones, Leo Woodall en Stavros Halkias.
Wat voor soort film is het?
Een Amerikaanse komedie en drama.
Is het de moeite waard om een tafel te reserveren in Tony's keuken?
Ja, en niet alleen voor fans van Bourdain. Tony is geen foutloos geserveerd sterrenmenu, eerder een personeelsmaaltijd die om twee uur 's nachts in elkaar is geflanst: een beetje chaotisch, een beetje vet, maar eerlijk, en juist daarom smaakt het zo goed. De rol van Dominic Sessa alleen is het bioscoopkaartje al waard, en Matt Johnson laat opnieuw zien dat hij het beste kookt met de feilbaarheid van echte mensen. Heb je je ooit afgevraagd waar het vuur van iemand vandaan komt, laat deze zomer dan niet aan je voorbijgaan.