Compostelle recensie: tweeduizend kilometer woede, schuldgevoel en stoffige wandelschoenen
Soms heeft een film niet meer nodig dan een rugzak, een eindeloos pad en twee mensen die elkaar niet kunnen uitstaan. Het pelgrimsdrama van Yann Samuell volgt precies dat recept, en dankzij Alexandra Lamy wordt het veel meer dan een mooi gefotografeerde wandelgids. Compostelle vindt het wiel niet opnieuw uit, maar wat het doet, doet het met hart.
Een stil, ontroerend en hier en daar voorspelbaar roadmovie te voet, dat door de wrijving tussen de twee hoofdpersonen en het fijngevoelige spel van Alexandra Lamy de eindstreep haalt.
Filmgegevens
| Regie | Yann Samuell |
|---|---|
| Cast | Alexandra Lamy, Julien Le Berre, Maëlle Vidou |
| Genre | Filmdrama's |
| Speelduur | 113 min |
| Land | Franse films, Belgische films |
Waar gaat het over? Een vrouw, een tiener en een heel lange wandeling
De opzet is simpel, en juist daarom werkt hij. Een vrouw probeert in het reine te komen met haar eigen fouten, een tiener krijgt zijn woede maar niet onder controle. Allebei zijn ze op het punt beland waarop hun leven zo niet verder kan. De oplossing is geen therapie, geen verhuizing en geen goed gesprek aan de keukentafel, maar hun eigen benen: vanuit Frankrijk vertrekken ze op de Camino, de pelgrimsroute naar Santiago de Compostela, in de variant van tweeduizend kilometer.
Tweeduizend kilometer. Laat dat getal even bezinken. Dit is geen weekendje wandelen, maar wekenlang lopen, dag in dag uit, met blaren, slechte slaapplekken en uren waarin niemand iets zegt. De tocht wordt een gedeelde ruimte voor confrontatie en heling, en de mooiste momenten zijn juist die stille, onuitgesproken minuten waarin twee vreemden langzaam beseffen dat ze dezelfde last dragen, alleen in een andere vorm.
De details houd ik bewust voor me. Het grootste plezier van deze film is hoe je stap voor stap ontdekt wat deze twee mensen drijft.
Alexandra Lamy, de stille motor van de film
In Frankrijk hoeft Alexandra Lamy zich allang niet meer voor te stellen, en hier laat ze zien waarom ze steeds weer de rollen krijgt waarin de emotionele lading het zwaarst is. Ze speelt het schuldgevoel niet aan, ze huilt niet in elke tweede scène. Haar vermoeidheid zit in haar schouders, in haar trager wordende passen, in een zin die ze niet afmaakt. Het is het soort acteerwerk dat je makkelijk over het hoofd ziet, terwijl de hele film erop rust.
Naast haar krijgen Julien Le Berre en Maëlle Vidou de ruimte, en de energie van de jongere cast vormt een mooi tegenwicht voor Lamy's ingehouden spel. Tienerwoede blijft het lastigste onderdeel: je glijdt zo af naar clichématig deurengeslam. De film ontloopt die valkuil grotendeels, al zijn er een paar scènes waarin de woede meer als scenariotruc aanvoelt dan als echte emotie.
Het sterkst is de film wanneer de twee generaties tegen elkaar opbotsen en er daarna ineens niets meer te zeggen valt. Dan zit er niets anders op dan doorlopen.
Yann Samuell en het langzaam garen van emoties
Wie de naam Yann Samuell kent, kent hem waarschijnlijk van Jeux d'enfants, en wie die film zag, weet dat deze regisseur houdt van grote, kleurrijke, bijna sprookjesachtige gevoelens. Daarbij vergeleken is Compostelle verrassend aards, en dat mag je letterlijk nemen: de camera blijft vaak bij de voeten, op het stoffige pad, in het landschap dat tot aan de horizon doorloopt.
Samuell houdt zich hier in, en dat doet de film meestal goed. Hij haast zich niet en laat het landschap een deel van het werk doen. Toch voel je de 113 minuten wel: halverwege is er een moment waarop de eentonigheid van de tocht ook op de kijker overslaat. Je kunt zeggen dat dat bewust is, zo gaat een pelgrimstocht nu eenmaal, maar in een bioscoopstoel is dat een tweesnijdend zwaard.
Wat wel heel goed uitpakt: de regisseur preekt niet. De spirituele achtergrond van de route naar Santiago is aanwezig, maar de film wil niemand bekeren. Heling is hier een menselijke zaak, geen hemelse.
Wat werkt en waar het struikelt
Even op een rij: waarom ik de film met een gerust hart aanraad, en waarom hij geen favoriet werd.
- Wat werkt: de dynamiek tussen de twee hoofdpersonen, die langzaam en geloofwaardig verschuift van vijandigheid naar iets heel anders.
- Wat werkt: de beelden. Het Franse en Spaanse landschap is prachtig, maar nooit ansichtkaartmooi: je voelt de afstand, de vermoeidheid, de hitte.
- Wat werkt: de terughoudendheid. Geen aangedikt melodrama, de grote emotionele momenten voelen verdiend.
- Waar het struikelt: de wetten van het genre. Wie vaker een reisdrama heeft gezien, voelt ongeveer aan waar de emotionele boog naartoe gaat.
- Waar het struikelt: halverwege zakt het tempo in, en een paar zijlijnen voelen meer als omweg dan als echte etappe.
Geen van deze punten is fataal, maar ze laten wel zien dat Compostelle op veilig terrein blijft. De film neemt geen risico, valt dus ook niet hard, maar tilt je evenmin de wolken in.
De pelgrimsfilm als genre: waarom blijven we ervoor vallen?
Er is iets onweerstaanbaars aan een film die zijn personages gewoon op pad stuurt. Het reisdrama is een van de oudste vormen in de cinema, en de pelgrimstocht is daarvan de zuiverste variant: de bestemming is hier niet alleen een plek op de kaart. Wie The Way van Emilio Estevez met Martin Sheen heeft gezien, of Reese Witherspoon in Wild, weet precies wat ik bedoel.
Compostelle past in die traditie en brengt als Frans-Belgische coproductie die typisch Europese gevoeligheid mee, minder luidruchtig dan een Hollywoodversie. Geen grote verlichting op een bergtop met aanzwellende filmmuziek. Wel kleine momenten: een gedeeld avondeten, een zin die eindelijk wordt losgelaten, een ochtend waarop de een voor het eerst op de ander wacht.
Het is ook geen duister, beklemmend drama, maar een film die een tiener en een ouder prima samen kunnen kijken. Misschien zelfs het best zo.
Voor wie raden we hem aan?
- Iets voor jou als: Voor wie houdt van stille, op personages gerichte Europese drama's, voor wie zelf weleens aan de Camino heeft gedacht, en voor wie samen met een tiener iets met inhoud wil kijken.
- Sla hem liever over als: Wie snakt naar een vlot plot, plotwendingen of grote dramatische uitbarstingen, zal die 113 minuten als een lange voettocht ervaren.
Vind je dit leuk, bekijk dan ook: The Way (2010), Wild (2014), Little Miss Sunshine (2006), Vonatok a semmibe (2014)
Veelgestelde vragen
Waar gaat Compostelle over?
Een vrouw die in het reine probeert te komen met haar fouten en een tiener die zijn woede niet onder controle krijgt, vertrekken samen vanuit Frankrijk op de pelgrimsroute naar Santiago de Compostela, in de variant van tweeduizend kilometer. De tocht wordt een plek voor confrontatie en heling.
Hoe lang duurt Compostelle?
De film duurt 113 minuten.
Is Compostelle geschikt om met tieners te kijken?
Ja. Het is geen duister of beklemmend drama, en juist samen met een tiener komt de film goed tot zijn recht. Voor jonge kinderen is hij minder bedoeld.
Wie regisseerde Compostelle en wie spelen de hoofdrollen?
De film is geregisseerd door Yann Samuell. De hoofdrollen worden gespeeld door Alexandra Lamy, Julien Le Berre en Maëlle Vidou.
Uit welke landen komt de film?
Compostelle is een Frans-Belgische coproductie.
Moet je je wandelschoenen aantrekken en met ze meelopen?
Ja, als je weet waar je aan begint. Compostelle is niet de film waar je wekenlang over gaat discussiëren, maar wel het soort film waarna je stil de zaal uit loopt en misschien iemand belt die je allang had moeten bellen. Het spel van Alexandra Lamy en de kracht van het landschap dragen ook de voorspelbaardere stukken, en Yann Samuell is zo verstandig om niet meer te willen zeggen dan het verhaal aankan.
Perfect is hij niet, soms raakt hij vermoeid, net als zijn personages. Maar aan het eind komt hij aan, en bij een pelgrimsfilm is dat misschien wel het belangrijkste. Voor een regenachtige herfstavond, zeker samen met een tiener, een prima keuze.