Πάντα στο Κόκκινο κριτική: όταν η εφηβεία είναι κυριολεκτικά χνουδωτή και κατακόκκινη
Κάθε έφηβος περνάει μια στιγμή που νιώθει ότι δεν χωράει πια στο ίδιο του το δέρμα. Το Πάντα στο Κόκκινο πιάνει ακριβώς αυτή τη στιγμή και την τυλίγει σε μια τεράστια, αφράτη, κατακόκκινη γούνα. Η ταινία της Domee Shi είναι φασαριόζικη, χαοτική και πολύ αγαπησιάρικη, και μιλά με σπάνια ειλικρίνεια για το πόσο δύσκολο είναι να είσαι ταυτόχρονα το καλό κορίτσι και ο εαυτός σου.
Το Πάντα στο Κόκκινο είναι από τα πιο τολμηρά και συγκινητικά animation των τελευταίων χρόνων. Κάποιες φορές κάνει πολύ θόρυβο, αλλά ακριβώς όσο θόρυβο κάνει και ένα δεκατριάχρονο παιδί.
Στοιχεία ταινίας
| Original | Turning Red |
|---|---|
| Πρεμιέρα στην Ελλάδα | 10.3.2022 |
| Σκηνοθεσία | Domee Shi |
| Πρωταγωνιστούν | Rosalie Chiang, Sandra Oh, Ava Morse, Hyein Park, Maitreyi Ramakrishnan, Orion Lee |
| Είδος | Ταινίες κινουμένων σχεδίων, Οικογενειακές ταινίες, Κωμωδίες, Ταινίες φαντασίας |
| Διάρκεια | 100 λεπτά |
| Καταλληλότητα | K |
| Χώρα | Αμερικανικές ταινίες |
Τι πραγματεύεται το Πάντα στο Κόκκινο, χωρίς spoilers;
Πρωταγωνίστρια είναι η Μέι Λι, ένα δεκατριάχρονο κορίτσι με αυτοπεποίθηση, μεγάλο στόμα και ανεξάντλητη ενέργεια, που κάνει τα πάντα για να είναι στα μάτια της μητέρας της το τέλειο, υπάκουο παιδί. Παράλληλα, φυσικά, έρχονται όλα όσα φέρνει αυτή η ηλικία: καινούργια ενδιαφέροντα, φιλίες που ξαφνικά μετράνε περισσότερο από την οικογένεια και ένα σώμα που μοιάζει κάθε μέρα και πιο ξένο.
Η μητέρα της, η Μινγκ, είναι πάντα κοντά. Κυριολεκτικά πάντα. Εκείνη το λέει προστασία, ενώ η Μέι, όπως κάθε έφηβη, κάποια στιγμή το νιώθει σαν αγκαλιά που πνίγει. Και σαν να μην έφταναν αυτά, έρχεται η ανατροπή: κάθε φορά που η Μέι ενθουσιάζεται υπερβολικά, δηλαδή σχεδόν συνέχεια, μεταμορφώνεται σε ένα γιγάντιο κόκκινο πάντα.
Αυτά αρκεί να ξέρετε από πριν. Το μεγαλύτερο μέρος της ταινίας ξεδιπλώνεται από αυτή την απλή αλλά ευφυέστατη ιδέα, και λέει μέσα από αυτήν πολύ περισσότερα απ' όσα θα περίμενε κανείς.
Η μεταφορά που επιτέλους κανείς δεν αποφεύγει
Οι ταινίες κινουμένων σχεδίων συνήθως κρατούν απόσταση ασφαλείας από την εφηβεία. Το Πάντα στο Κόκκινο όχι. Εδώ η μεταμόρφωση σε κόκκινο πάντα είναι ανοιχτά και συνειδητά μεταφορά της ήβης: τα ξαφνικά συναισθηματικά ξεσπάσματα, η ντροπή, η ανάγκη να κρύψεις αυτό που σου συμβαίνει και η συνειδητοποίηση ότι δεν γίνεται απλώς να το κλείσεις με ένα διακόπτη.
Αυτό ακριβώς με κέρδισε. Η ταινία δεν κάνει κήρυγμα ούτε εξηγεί υπερβολικά τον εαυτό της. Λέει απλά ότι αυτή η περίοδος είναι αμήχανη, μπερδεμένη και καμιά φορά γελοία, και ότι αυτό είναι απολύτως εντάξει. Λίγες οικογενειακές ταινίες τολμούν να πλησιάσουν τόσο το θέμα και να παραμείνουν διασκεδαστικές από την αρχή ως το τέλος.
Εξίσου σημαντικό είναι το δεύτερο επίπεδο: η σχέση μάνας και κόρης. Η Μινγκ δεν είναι κακιά ούτε καρικατούρα. Είναι μια μητέρα που αγαπά, φοβάται και ελέγχει, συχνά όλα μαζί. Οι πιο δυνατές στιγμές της ταινίας δεν είναι οι θεαματικές σκηνές με το πάντα, αλλά εκείνες όπου οι δύο γυναίκες απλώς δεν καταλαβαίνουν η μία την άλλη, ενώ το θέλουν πολύ.
Rosalie Chiang και Sandra Oh: δύο φωνές, ένα ηφαίστειο
Η φωνή της Μέι, η Rosalie Chiang, κάνει εκπληκτική δουλειά. Η δική της Μέι είναι ταυτόχρονα εκνευριστική, αξιολάτρευτη, αστεία και οδυνηρά ευάλωτη, δηλαδή ακριβώς σαν ένα αληθινό δεκατριάχρονο κορίτσι. Στη φωνή της χωράει και ο υπερβολικός ενθουσιασμός και εκείνη η στιγμιαία κατάρρευση όταν αποδεικνύεται ότι ο κόσμος δεν λειτουργεί όπως θα ήθελε.
Η Sandra Oh ως Μινγκ είναι το μυστικό όπλο της ταινίας. Όποιος την έχει δει σε προηγούμενους ρόλους της ξέρει πόσο καλά χειρίζεται τους έντονους, φορτισμένους χαρακτήρες, και εδώ το μετατρέπει σε μια τρομακτικά ακριβή μανία ελέγχου, τυλιγμένη σε μητρική αγάπη. Γελάς μαζί της και ξαφνικά καταλαβαίνεις ότι κάπου μέσα ακούς τους δικούς σου γονείς.
Οι φίλες, δηλαδή η Μίριαμ της Ava Morse, η Άμπι της Hyein Park και η Πρίγια της Maitreyi Ramakrishnan, είναι το άλλο μισό της καρδιάς της ταινίας. Αυτή η μικρή παρέα είναι θορυβώδης, παράξενη και απόλυτα πιστή, και είναι σπάνια απόλαυση να βλέπεις μια φιλία σε animation που δεν λειτουργεί απλώς ως σκηνικό γύρω από την ηρωίδα. Δίπλα τους εμφανίζονται ο Orion Lee ως Τζιν Λι, η Wai Ching Ho στη φωνή της γιαγιάς και ο Tristan Allerick Chen ως Τάιλερ.
Domee Shi, η σκηνοθέτις που ξέρει τι πονάει
Το όνομα της Domee Shi θα θυμίζει κάτι στους φίλους του animation χάρη στη βραβευμένη με Όσκαρ μικρού μήκους ταινία της Pixar, το Bao, που επίσης μιλούσε για τη σχέση μιας μητέρας με το παιδί της με εντυπωσιακή συναισθηματική δύναμη. Στο Πάντα στο Κόκκινο αναπτύσσει το ίδιο θέμα σε μεγάλο μήκος, και νιώθεις ότι πρόκειται για κάτι προσωπικό.
Η σκηνοθεσία είναι ενεργητική, σχεδόν υπερκινητική. Τα αστεία διαδέχονται το ένα το άλλο με ταχύτητα, τα κάδρα είναι γεμάτα μικρές, αστείες λεπτομέρειες, και η κίνηση των χαρακτήρων θυμίζει συχνά την υπερβολική, ελαστική αισθητική του anime. Δεν θα αρέσει σε όλους, εμένα όμως με κέρδισε ακριβώς αυτό: η ταινία μοιάζει με το πώς νιώθει ένα εφηβικό μυαλό. Στα κόκκινα, πολύχρωμο, λίγο χαοτικό.
Αυτό που εκτιμώ πραγματικά είναι ότι η Shi δεν φοβάται να κάνει την ηρωίδα της καμιά φορά αντιπαθητική. Η Μέι κάνει λάθη, είναι εγωίστρια, λέει ψέματα, και η ταινία δεν βιάζεται να τη δικαιολογήσει. Γι' αυτό και είναι πειστική.
Πού σκοντάφτει το πάντα;
Δεν είναι τέλεια ταινία, ούτε θέλει να είναι. Το μεγαλύτερο ρίσκο της είναι ακριβώς το ύφος της: ο αδιάκοπος ρυθμός, το φωναχτό χιούμορ και οι πολλές τσιρίδες μπορεί κάποια στιγμή να κουράσουν, ειδικά τους ενήλικες θεατές που προτιμούν πιο ήρεμα, μελαγχολικά animation.
Και η τρίτη πράξη στηρίζεται περισσότερο στο θέαμα και στις μεγάλες χειρονομίες παρά στα λεπτά συναισθήματα που λειτουργούσαν τόσο καλά στο πρώτο μισό. Αυτό δεν χαλάει την εμπειρία, αλλά φαίνεται ότι εδώ η ένταση παίρνει κάποιες φορές το τιμόνι από την καρδιά.
Και κάτι ακόμη: η ταινία εστιάζει συγκεκριμένα σε μια εμπειρία, στον κόσμο των έφηβων κοριτσιών. Για μένα αυτό είναι προτέρημα, αλλά ίσως δεν το νιώσουν όλοι το ίδιο κοντά τους.
Σε ποιους απευθύνεται στην πραγματικότητα αυτό το παραμύθι;
Στα χαρτιά είναι οικογενειακή ταινία, στην ουσία όμως φτιάχτηκε κυρίως για δύο ηλικίες: για τους εφήβους που ζουν τώρα όσα ζει η Μέι, και για τους γονείς τους που μαθαίνουν τώρα να τους αφήνουν. Αν καθίσουν να τη δουν μαζί, μπορεί να βγει μια πολύ καλή κουβέντα.
Το θέμα της, οι σωματικές και συναισθηματικές αλλαγές της εφηβείας, απευθύνεται πράγματι περισσότερο στα μεγαλύτερα παιδιά. Με τα μικρότερα αξίζει να τη δείτε μαζί και να συζητήσετε μετά.
Σε ποιους το προτείνουμε;
- Είναι για σένα αν: Για εφήβους που μαθαίνουν αυτή την περίοδο να διαχειρίζονται το δικό τους ηφαίστειο και για γονείς που θέλουν να τους καταλάβουν. Και για όποιον αγαπά το τολμηρό, πολύχρωμο animation με καρδιά.
- Καλύτερα να το προσπεράσεις αν: Για όσους ενοχλούνται από το φωναχτό, ξέφρενο χιούμορ τύπου anime ή αναζητούν ένα πιο ήσυχο, λυρικό παραμύθι. Για πολύ μικρά παιδιά ενδείκνυται λιγότερο, λόγω θέματος.
Αν σου αρέσει, δες επίσης: Τα Μυαλά που Κουβαλάς (2015), Λούκα (2021), Encanto (2021), The Mitchells vs. the Machines (2021)
Συχνές ερωτήσεις
Τι πραγματεύεται το Πάντα στο Κόκκινο;
Την ιστορία της 13χρονης Μέι Λι, που παλεύει με τις αλλαγές της εφηβείας και με την υπερπροστατευτική μητέρα της, ενώ κάθε φορά που ενθουσιάζεται υπερβολικά μεταμορφώνεται σε ένα γιγάντιο κόκκινο πάντα.
Πόσο διαρκεί το Πάντα στο Κόκκινο;
Η ταινία διαρκεί 100 λεπτά.
Πότε κυκλοφόρησε το Πάντα στο Κόκκινο στην Ελλάδα;
Η ελληνική πρεμιέρα ήταν στις 10 Μαρτίου 2022.
Μπορούν να δουν το Πάντα στο Κόκκινο και παιδιά;
Λόγω θέματος απευθύνεται κυρίως σε μεγαλύτερα παιδιά και εφήβους. Με τα μικρότερα αξίζει να τη δείτε μαζί και μετά να μιλήσετε για την εφηβεία, που είναι το κεντρικό θέμα της ταινίας.
Ποιος σκηνοθέτησε το Πάντα στο Κόκκινο;
Τη σκηνοθεσία υπογράφει η Domee Shi. Ο πρωτότυπος τίτλος της αμερικανικής ταινίας κινουμένων σχεδίων είναι Turning Red.
Ποιες δίνουν φωνή στη Μέι και στη μητέρα της στην πρωτότυπη εκδοχή;
Τη Μέιλιν Λι ερμηνεύει φωνητικά η Rosalie Chiang και τη μητέρα της, τη Μινγκ, η Sandra Oh.
Αξίζει να χωθείτε κάτω από την κόκκινη γούνα;
Κατά τη γνώμη μου, απολύτως. Το Πάντα στο Κόκκινο είναι από εκείνα τα animation όπου το παιδί ξεκαρδίζεται στα γέλια, ενώ ο γονιός κάπου στη μέση της ταινίας πιάνει τον εαυτό του με έναν κόμπο στο λαιμό. Είναι θορυβώδες, κάποιες φορές υπερβολικό, αλλά ειλικρινές, τολμηρό και αστείο, και μιλά για πράγματα που οι περισσότερες οικογενειακές ταινίες προτιμούν να αποσιωπούν.
Αν έχετε έναν έφηβο στο σπίτι ή θυμάστε ακόμη πώς ήταν να είστε εσείς έφηβοι, μην τη χάσετε. Εγώ προσωπικά τη θεωρώ άνετα ένα από τα πιο προσωπικά έργα του σύγχρονου animation, και δεν με πειράζει καθόλου που μου άφησε λίγο χνούδι στην ψυχή.